MIRCEA LUCESCU – Trener, który zmienił piłkę w Europie Wschodniej.

7 kwietnia 2026 roku pożegnaliśmy legendarnego rumuńskiego trenera Mircea Lucescu, który odmienił futbol w Europie Wschodniej, która zaczęła zaskakiwać wielkie kluby z najlepszych lig w Europie.

Przygoda Rumuna w roli trenera zaczęła się dość poważnego wyzwania, ponieważ bez jakiegokolwiek profesjonalnego doświadczenia w 1981 roku objął funkcję selekcjonera reprezentacji Rumunii, gdzie udało mu się awansować na Mistrzostwa Europy po raz pierwszy w historii. W eliminacjach wyeliminowali Szwedów i ówczesnych mistrzów świata Włochów. Na mistrzostwach ugrali tylko remis z późniejszym finalistą Hiszpanią, ale został zwolniony, bo miał poparcie wsród piłkarzy oraz kibiców. Z posadą pożegnał się w 1986 po wygranej z Austrią 4:0, lecz głównym powodem były przegrane wcześniej eliminacje do Mistrzostw Świata w którym zajęli 3 miejsce w grupie za Anglią oraz Irlandią Północną.

W listopadzie 1985 roku Dinamo Bukareszt potrzebowała do rywalizacji z Steauą Bukareszt (obecnie FCSB) trenera bliskiego z rumuńskim związkiem. Obydwie drużyny były wspierane politycznie: Steaua przez wojsko oraz Nicolae Ceaușescu, Dinamo przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych oraz Securitate. Z Czerwonymi Psami zdobył puchar Rumunii, ale przez później było gorzej, bo w czasach dyktatora Nicolae Ceaușescu panowała korupcja i aż do obalenia jego rządów Steaua co roku wygrywała ligę bez porażki. Sam Lucescu mówił to wywiadach:

• W Dinamie mieliśmy bardzo dobrą drużynę. Mogliśmy pokonać każdego, o każdej porze. Kiedy w 1986 zwyciężyliśmy Steauę w finale Pucharu Rumunii, Valentin Ceaușescu w ramach rewanżu wymienił władze federacji piłkarskiej. Niedługo potem zostałem zdymisjonowany ze stanowiska selekcjonera bez podania przyczyny, a Steaua zaczęła kolekcjonować tytuły mistrza kraju.

Hegemonię Czerwono – Niebiskich przerwał w swoim ostatnim sezonie dla Dinama, gdzie zdobył puchar oraz mistrzostwo Rumunii. W rozgrywkach Pucharu Zdobywców Pucharów przez 5 lat dochodził dwa razy do 1/16, raz do cwierćfinału oraz raz do półfinału.

Następnym przystankiem w karierze trenerskiej Rumuna były Włochy, gdzie trenował takie kluby jak Pisa, Reggiana, Inter oraz Brescia, gdzie tylko w tej ostatniej pracował dłużej niż rok i dał awans do Serie A oraz spadek do Serie B. Między trenowaniem włoskich klubów obejmował dwukrotnie funkcję trenera Rapida, ale bezskutecznie po której został zwalniany.

Największe sukcesy Mircea Lucescu nadeszły po roku 2000, gdzie latem objął tureckiego giganta Galatasaray, gdzie został tą pracę dzięki rekomendacji rumuńskich legend Hagiemu oraz Popescu. Początek był wręcz znakomity bo Turkowie wygrali Superpuchar Europy pokonując Real Madryt 2:1 po dwóch golach Jardela. W swoim pierwszym sezonie dotarł do ćwierćfinału Ligi Mistrzów co jest najlepszym wynikiem Galaty w historii w tych rozgrywkach. W 1/4 Champions League trafili na Real z którym pierwszy mecz wygrali 3:2, ale w rewanżu niestety przegrali 0:3. W krajowych rozrywkach Lucescu doprowadził Lwy do wicemistrzostwa Turcji oraz półfinału Pucharu Turcji. W następnym sezonie wygrał tylko Super Lig oraz dotarł 1/8 Ligi Mistrzów pomimo odejścia wielu gwiazd oraz licznych afer z udziałem Lucescu takimi jak pobicie przez kibica Romy czy kłótnię z sędziami. Po sezonie 2001/2002 Rumun zmienił klub na jednego z odwiecznych rywali Lwów czyli Besiktas zdobywając z nią mistrza kraju oraz ćwierćfinał Pucharu UEFA w swoim sezonie.

Szachtar Donieck czyli klub, gdzie Mircea Lucescu zbudował swój pomnik legendy ligi ukraińskiej oraz Europy Wschodniej. Przez 12 lat zdobył na samej Ukrainie aż 21 pucharów. Lucescu opierał drużynę przez tę wszystkie lata na młodych Brazylijczykach oraz zawodnikach z Europy Środkowo – Wschodniej. Szachtar dzięki Rumunowi jest ostatnim zespołem z Europy Wschodniej, który zdobył europejskich puchar, który sięgnęli w sezonie 2008/2009 pokonując 2:1 Werder Brema po bramkach Luiza Adriano i Jadsona. W Lidze Mistrzów ekipa z Doniecka pod wodzą Lucescu najdalej najdalej dotarła do ćwierćfinału w sezonie 2010/2011, gdzie przegrali z późniejszym zdobywcą pucharu – FC Barceloną. Dwukrotnie był blisko zwolnienia z Szachtara po słabych wynikach, ale zawsze ratował sezon mistrzostwem albo drugim miejsce w lidze. Opuścił klub 21 maja 2016 roku, aby 3 dni później podpisać dwuletni kontrakt z rosyjskim Zenitem, lecz po jednym sezonie odszedł z powodu niewystarczających wyników zespołu. Jedyne trofeum które zdobył w Rosji to był Superpuchar

W latach 2017-2019 był selekcjonerem reprezentacji Turcji, ale przygoda nie należała do udanych, ponieważ Turcja nie awansowała na Mundial oraz zaliczyli spadek do dywizji C w Lidze Narodów. Umowa z tureckim związkiem została rozwiązana na początku lutego 2019 roku.

W 2020 roku wrócił na Ukrainę, gdzie został trenerem Dynama Kijów z którym zdobył potrójną koronę w pierwszym sezonie. W listopadzie 2023 zakończył współprace z ukraińskim zespołem.

Ostatnim zespołem, który prowadził legendarny rumuński szkoleniowiec to reprezentacja Rumunii, gdzie zaczynał swoją karierę. Z Rumunią dotarł do baraży Mistrzostw Świata, gdzie odpadli z Turcją przegrywając 0:1. Trzy dni po meczu zasłabł podczas treningu i został przewieziony do szpitala. 2 kwietnia rezygnował z posady selekcjonera. 5 dni później zmarł w wieku 80 lat w szpitalu w Bukareszcie.

Słynny Il Luce w 2010 był spytany o motywację, a rumuński trener odpowiedział:

• Nigdy nie przejdę na emeryturę. Piłka nożna utrzymuje mnie przy życiu. Śmierć na boisku byłaby dla mnie najwspanialszą rzeczą. 

Facet kochał piłkę aż oddał za nią życie, ale jego pamięć nie zostanie zapomniana, bo nowy stadion Dinama Bukareszt zostanie nazwany na jego część, który ogłosił minister spraw wewnętrznych Rumunii Cătălin Predoiu.

Fot. Getty Images